همان گونه که حضرت سلیمان(ع) از خدای خویش طلب بخشش نموده، از او نیز خواست به وی ملک و سلطنتی عنایت کند که مانند آن را به دیگری ندهد، خداوند دعای وی را مستجاب گردانده و این نعمت ها را به او ارزانی داشت:

نخست: باد را مسخّر او گردانید و آن را تحت فرمان او قرار داد، تا به دستور وی هر کجا که می خواست می وزید.

قرآن در جایی دیگر تصریح می کند که: خداوند باد را مسخّر سلیمان(ع) گرداند، به گونه ای که مسافت یک ماه را از صبح تا ظهر می پسمود، در هر مسیری که می خواست آن را فرمان می داد و به هر کجا که می خواست باد وی را منتقل می ساخت.

دوم: شیاطین را مسخّر او و در خدمتش مقرّر داشت و برخی از آنها بنّایی می دانستند و کاخ ها و دژها بنا می کردند و بعضی غوّاص بودند که از دریا مروارید و سنگ های قیمتی و گرانبها بیرون می آوردند، چنان که خداوند وی را بر شیاطین کافر نیز استیلا بخشیده بود، که برای در امان بودن از شرّ و گزند آنها، آنان را به بند می کشید.

تمام این سلطنت و ملک را خداوند برای سلیمان(ع) مهیّا ساخت، و به او اجازه داد هر گونه که می خواهد از آنها استفاده کند، به هر کس که می خواهد ببخشد و از هر کس که بخواهد دریغ کند و در کنار همۀ اینها، در پیشگاه خداوند از مقامی بس ارجکند برخوردار بوده و در آخرت بهشت جاودان جایگاه اوست.(1)

سوم: چشمه ای را در زمین مسخّر وی ساخت که از آن مِس گداخته بیرون می آمد.

چهارم: جنّیان را به خدمت او گمارده و به دستور او عمل می کردند، عر از آنها، از اجرای فرمان الهی به دستور سرپیچی می کردند، خداوند آنها را در آخرت به آتش سوزان دوزخ عذاب می کند و این جنّیان هر چه را سلیمان(ع) اراده می کرد برایش می ساختند. از معبد و کاخ گرفته، تا مجسّمه و نقّاشی های اَشکال وُحوش و پرندگان، و نیز ظرفهای بزرگی برای خوردن غذا، همچون حوض های بزرگ و دیگهای سنگین و ثابت و غیر قابل انتقال برای پختن غذا، برای وی تهیّه می کردند.

خداوند بعد از آن که این نعمت ها را به آل داوود(ع) عنایت فرمود، آنان را مخاطب ساخت و فرمود: ای آل داوود! در اطاعت خدا بکوشید و او را به شکرانۀ نعمت هایی که به شما ارزانی داشته، پرستش نمایید.(2)

پنجم: از جمله نعمت هایی کمه خداوند به سلیمان(ع) عطا فرمود: اسب های اصیل بود که وی در اختیار داشت و گاه گاهی آنها را در برابر خویش به معرض تماشا می گذارد، در یکی از روزها، سلیمان(ع) دستور داد: تا اسبها را مقابل وی حاضر کنند.

وقتی آنها را آوردند، سپس با فخر و مباهات به اسبها، رو به اطرافیان خویش کرده و گفت: من این اسب ها را به خاطر دنیا و بی نیازی در دنیا نمی خواهم، بلکه بدین سبب به آنها علاقه مندم، که به واسطۀ آنها خدا را به یاد آورده و در راه دین و آیین وی، از آنها استفاده کنم و سپس به تماشای اسبان پرداخت، اسبها از مقابل وی عبور کرده تا از دیده ها پنهان شدند، ولی عشق و علاقۀ سلیمان(ع) به اسبها فرو ننشست.

لذا دستور داد: مجّدداً آنها را در برابرش حاضر کنند، مأموران اسبان را باز گرداندند. سلیمان دست بر گردن و ساقهای آنها کشید و به این ترتیب آنها را نوازش نمود و سوارانشان را تشویق نمود و درس آمادگی در برابر دشمن را به آنها آموخت.(3)

ششم: یکی دیگر از نعمتهایی که خداوند به سلیمان(ع) عطا کرده بود، این بود که به سخن حیوانات آگاهی داشت و می توانست با آنها گفتگو کند.

در یکی از روزها حضرت سلیمان(ع) با لشکر خویش که از جنّ و انس و پرندگان تشکیل شده بود، با نظم و صف آرایی خاص و شکوه بی نظیر حرکت می کردند، تا به سرزمینی که مورچگانِ،(4) فراوانی در آن وجود داشت رسید.

سلیمان(ع) صدای مورچه ای را شنید، که به دیگر دوستانش می گفت: ای مورچگان! همینک سلیمان(ع) و لشکریانش به شمت شما می آیند، به لانه های خود بروید، تا سلیمان(ع) و لشکرش بطور ناخودآگاه شما را پایمال نکنند.

سلیمان(ع) تا صدای او را شنید از سخن آن مورچه خندید و خوشحال شد و به یاد نعمتهای الهی افتاد که خداوند آن چنان به او مقام ارجمند داده، که حتی صدای مورچه ای را می شنود و از مفهوم آن آگاهی دارد، از این رو، بیدرنگ به یاد آن افتاد که باید خدا را شکر نماید، به پیشگاه خدا عرضه داشت: پروردگارا! به من توفیق ده، تا سپاس و شکر نعمتهایی که به من و پدرم عنایت کردی، بجا اورم و عمل نیکی که مورد خرسندی توست، انجام دهم و مرا با رحمت خویش در زمرۀ بندگان صالحت قرار بده.(5)

_______________________________

پی نوشت:

1. اقتباس از سوره ص / 35 40.

2. اقتباس از سوره سبأ / 12، 13 مجمع البیان ج 8 ص 599 بحارالانوار ج 14 ص 71.

3. اقتباس از سوره ص / 30 33.

4. طبرسی می گوید: سرزمین مورچگان همان طائف است و بعضی گویند سرزمین شام است (مجمع البیان ج 7 ص 336).

5. اقتباس از سوره نمل / 17 19.

___________________________________

بر گرفته از کتاب: مجموعه کامل قصه های قرآنی

مؤلف: محمدجواد مهری کرمانشاهی

ناشر: انتشارات آیین دانش /7-6616126